Op 12 november 2026 heeft de Tweede Kamer het Belastingplan en de Novelle uitbreiding vermogenswinstbelasting box 3 aangenomen. Naast het Belastingplan is ook een aantal amendementen aangenomen, die het eerdere plan wijzigen.
Het amendement zorgt voor een lager tarief in de eerste schijf van box 1. In totaal bedraagt de korting, voor alle belastingbetalers samen, € 900 miljoen. In de praktijk betekent dit een aanpassing van het tarief van ongeveer een kwart procentpunt. Om dit te betalen wordt onder meer een progressief tarief in box 3 ingevoerd, de zogenoemde 'miljonairsbelasting', en worden de schijfgrenzen in box 2 en in de erf- en schenkbelasting niet geïndexeerd in de periode 2027-2031. Ook de ontwijking van de erf- en schenkbelasting via schenken op papier wordt beperkt.
Vanaf 2029 komen er twee belastingtarieven in box 3. Deze zijn afhankelijk van het behaalde rendement.
Voorbeeld
Bij een werkelijk rendement van € 100.000 wordt vanaf 2029 € 60.000 belast tegen 35,5% (= € 21.300) en € 40.000 tegen 38,5% (= € 15.400). In totaal € 36.700. Ter vergelijking: tegen het huidige tarief van 36% zou de belasting € 36.000 bedragen.
| Rendement | 36% | 2029 | verschil |
|---|---|---|---|
| € 10.000 | € 3.600 | € 3.550 | € -50 |
| € 72.000 | € 25.920 | € 25.920 | € 0 |
| € 100.000 | € 36.000 | € 36.700 | € 700 |
| € 1 miljoen | € 360.000 | € 383.200 | € 23.200 |
Bij een papieren schenking schenkt iemand een bedrag zonder dit direct uit te betalen. De schenker erkent het bedrag schuldig aan de ontvanger, waardoor een vordering ontstaat die doorgaans pas opeisbaar is bij het overlijden van de schenker. Over dit schuldig gebleven bedrag betaalt de schenker jaarlijks 6% rente. Deze constructie wordt vooral gebruikt om schenk- en erfbelasting te besparen. De schuldigerkenning wordt belast tegen het lage tarief of valt volledig onder de vrijstelling. Tegelijk verlaagt de schuld de latere nalatenschap die tegen een hoger tarief zou zijn belast. De rentebetalingen hevelen vermogen onbelast over.
Het amendement neemt het progressievoordeel van de op papier geschonken bedragen weg. De aflossing van de ontstane schuld geldt voortaan als een fictieve verkrijging krachtens schenking. Het bedrag van de schuld dat na het overlijden van de schenker opeisbaar is of wordt, geldt voortaan als een fictieve verkrijging krachtens erfrecht. Eerder betaalde schenkbelasting kan worden verrekend. Daarnaast wordt de rekenrente op papieren schenkingen aangepast van 6% naar 3%. Er komt overgangsrecht voor bepaalde situaties.
Met deze novelle past het kabinet het wetsvoorstel voor het nieuwe box 3-stelsel aan. Het uitgangspunt blijft dat belasting wordt geheven over het werkelijke rendement op vermogen. Vanwege problemen met de uitvoering wordt voorgesteld het nieuwe stelsel op 1 januari 2029 in te voeren. Tot die tijd blijft het huidige forfaitaire box 3-stelsel van toepassing, waarbij belastingplichtigen tegenbewijs kunnen leveren aan de hand van het werkelijk behaalde rendement.
De voorgestelde uitbreiding ziet op vrijwel alle financiële instrumenten. Hieronder vallen onder meer:
Voor bestaande beleggingen wordt een belangrijke overgangsregel voorgesteld. De verkrijgingsprijs wordt vastgesteld op de waarde in het economische verkeer op 1 januari 2029. Waardestijgingen, die vóór die datum zijn ontstaan, blijven daardoor buiten de heffing.
Een aantal vermogensbestanddelen blijft tijdelijk onder de vermogensaanwasbelasting vallen. Dat geldt onder meer voor:
Het uiteindelijke doel blijft een volledige vermogenswinstbelasting voor alle box 3-vermogensbestanddelen. De verwachting is dat deze tweede stap vanaf 2030 mogelijk wordt.
